Obchodzimy dzisiaj, 31 sierpnia, szczególny dzień nazwany w 2005 roku dniem Solidarności i Wolności. To święto związane z rocznicą podpisania porozumień sierpniowych w 1980 roku upamiętnia zryw Polaków ku wolności i solidarności w historycznych dniach Sierpnia 80 i zapoczątkował proces upadku komunizmu w Europie środkowej i wschodniej oraz wyzwolenia narodów tej części Europy.

Zryw zapoczątkował strajk w Stoczni Gdańskiej w obronie Anny Walentynowicz 14 sierpnia, do którego wkrótce dołączyły setki zakładów pracy najpierw na polskim Wybrzeżu, a później również w wielu innych regionach Polski.

To że przybrał on pokojowy i solidarnościowy charakter nie byłoby możliwe bez pielgrzymki Jana Pawła II do Ojczyzny w czerwcu 1979 roku, która przywróciła większości Polaków poczucie godności i świadomość własnej siły.

Porozumienie podpisane w hali BHP Stoczni Gdańskiej było jednym z kilku porozumień wówczas podpisanych. 30 sierpnia podpisano porozumienie w Szczecinie, 3 września w Jastrzębiu-Zdroju, a 11 września w Hucie „Katowice”, jednak właśnie ono, ze względu na swój wyjątkowy charakter nabrało symbolicznego znaczenia.

Pamięć o tym święcie w Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej ma szczególny charakter. Pomoc rodziny Ulmów rodzinom Goldmanów, Didnerów i Grȕnfeldów miała w istocie charakter solidarnościowy i ewangeliczny. Ideologie komunizmu i nazizmu, którym przeciwstawili się robotnicy w Sierpniu 1980 i Ulmowie w latach wojny miały charakter antysolidarnościowy, wykluczający i eliminujący wrogów klasowych i rasowych. Dlatego w imię solidarności, obrony godności osoby ludzkiej musimy się im przeciwstawiać.

Fotografia: Podpisanie porozumienia pomiędzy Komisją Rządową a Międzyzakładowym Komitetem Strajkowym, w sali BHP Stoczni Gdańskiej, 31 sierpnia 1980. (Archiwum IPN)